انواع بحور

اشاره:

بحور:

عبارتست از تكرار تعدادى از افاعيل به صورتى كه وزن مصرعى به‏وجود آيد. دو مصراع شعر يك بيت را تشكيل مى‏دهد و هر بيت از چهار ركن ياشش ركن يا هشت ركن تشكيل مى‏شود.

انواع بحور:

بحور معروف و مشهور در ميان اهل ادب عبارتند از:

1- رجز

2- خفيف

3- رمل

4- منسرح

5- مجتث

6- بسيط

7- وافر

8- كامل

9-هزج

10- طويل

11- مديد

12- مشاكل

13- متقارب

14- سريع

15- مقتضب

16- مضارع

17- متدارك

18- قريب

19- جديد.

تعريف ديگرى از علم عروض:

«عروض علمى است كه از وزن و درستى يانادرستى اوزان شعرى و از معمول و يا نامعمول بودنِ آنها گفت‏وگو مى‏كند»(11) و يااينكه: «عروض علمى است كه بر كلمات از نظر سكون و حركت، حكومت‏فيلسوفانه مى‏نمايد. بدين معنى كه كار خاص او تعديل آهنگ كلمات و تنفيذموسيقى كلام است و به همين دليل كلماتى كه بيش از سه متحرك متوالى داشته‏باشند به علت ثقالت، مورد عنايت او نيستند و ما هم از اين به بعد حرفى از اين‏قبيل كلمات به ميان نخواهيم آورد»(12)
اركان علم عروض بر سه ركن اساسى، اسباب و اوتاد و فواصل استوار است.

- سبب، عبارتست از يك متحرك و يك حرف ساكن چون كلمه مَن.

- وتد، عبارتست از دو متحرك و يك ساكن چون كلمات: دگر، خُتَن.

- فاصله، عبارتست از سه متحرك و يك ساكن چون كلمه شنوى.
از تركيب يا تكرار اركان به شرح فوق اجزاء و از تركيب يا تكرار اجزاء، بحور يااوزان شعرى حاصل مى‏شود.